|
| tunalim // GÖK BİLİMİ(Astronomi) |
GÖK BİLİMİ HABERLERİ(yıldız bulutları)
 Yıldızlarında Dünya Benzeri Bulutları Var
Yukarıdaki resimde üst satırda cıva miktarının yıllara göre Alfa andromeda üzerindeki dağılımının haritası görülmektedir.
Aşağıdaki satırda ise cıva düzeyinin yıllara göre kümilatif değişimi haritalanmıştır.
Yıldızların göklerindede hava durumu, araştırmacıların günümüzde gezegenlerde buldukları gibi olabilir.
Bilimadamlarının gördüğü uçuşan bulutlar inceciktir, "hemen hemen dünyamızdaki cirrus bulutları gibi" ama bir farkla bunlar cıvadan oluşmaktadır diyor isveç Uppsala Üniversitesinden astrofizikçi Oleg Kochukhov.
Bu metal bulutların araştırılması yıldızların içerisinde ağır elementlerin nasıl oluştuğuna ışık tutacaktır.
Kochukhov ve asistanları, 7 yılını Zincirli Prenses takımyıldızındaki en parlak yıldız olan Alfa Andromedayı gözetlemek için harcamışlardır. Dünyadan 100 ıy uzaklıkta bulunmakta olan mavi-beyaz yıldız güneşimizin iki katından fazla sıcak ve yuvarlak olarak kütlesi ve çapı güneşimizden üç kat fazladır.
Manyetik alanları sebebiyle yıldızlar yüzeylerinde devasa lekeler üretmektedirler. Bunlar aynen güneşimizin lekelerinde görüldüğü gibidir. Fakat bir farkla, Alfa Andromeda manyetik bir yıldız olmadığı bilinmekteyken, Kochukhov ve asistanları tarafından bu yıldızda 5 yıl evvelden gözlemlenmiş olan bu lekeler tam bir muammaydı.
Artık araştırmacılar, bu lekelerin aynen gezegenlerdeki hava koşullarının izlerini takip eden dinamikler gibi Alfa andromeda göklerinde oluşup yokolmakta olan bulutlar olduğunu ortaya çıkarmışlardır. Bulgular 24 hazirandaki Nature Physics dergisinde detaylandırılacaktır.
Bu tip bulutlar, Alfa andromeda gibi ağır ve sıcak yıldızlarda görülebilmektedir. Alfa Andromeda kendi çevresinde bir turunu 60 saatte tamamlıyor olsada bu bulutların görece daha yavaş devindikleri düşünülmektedir, zira daha hızlı dönerlerse bulutlardağılacaktır. Kochukhov 'a göre yarım düzine veya daha fazla adayda bu tarz bulutların görüldüğü bilinmektedir bunlardan AR Aurigae da ise Stronsiyum ittiryum ve platin bulutları gözlemlenmiştir.
Esrarlı Süreç
Bu metal bulutları neyin oluşturduğu ise halen belirsizliğini korumaktadır. Kochukhovun önerdiğine göre : Aynen bizim gezegenimizin atmosferinde genellikle gerçekleşen süreçler gibi. " Alfa andromedanın atmosferindeki rassal çalkantılar bu bulutları oluşturabilir. yada belkide Alfa andromedanın eşinden kaynaklanan kütleçekimsel gelgitler yıldızın atmosferinin çalkalanmasını sağlayabilir."
Yıldız bulutları hakkındaki bu tip keşifler, Alfa Andromeda gibi yıldızların atmosferlerindeki Cıva ve benzeri ağır elementlerin endişe verici tutarsızlığını açıklamaya ışık tutabilmesi beklenmektedir.
Carnegie Gözlemevinden Emeritus Profesör George Preston'a göre : " Bunar hep benzer tipte yıldızlardır, bu yüzden hepsinde aynı seviyede cıva bolluğu bekleyebilirsiniz fakat bu yıldzılar birbirlerinden neredeyse 100 kat değişen farklarda cıva içermektedirler. ama artık bu farklılığın bulutlara dayandığı ortaya çıkmış oldu Farklı zamanlarda farklı seviyelerde cıva gözlemleyebilirsiniz."
Alfa Andromeda ve benzer yıldızlar elementlerin kökenini öğrenmemizde kritik nesnelerdir. diye ekliyor Kochukhov Güneş benzeri yıldızlarda gözlemlenebilinmesi için fazlaca sönük olan ağır elementler bu tip yıldızlarda yoğunlaşmaktadırlar. Yıldızların hava durumu , elementlerin bu yıldızların içinde nasıl karıştığı hakkındaki sorulara ışık tutabilecektir.
Kaynak : Space.com , Çeviri : Emre Evren
_________________
TUNALIM....
devamı ..
|
|
|
|